HPV Nedir? HPV Belirtileri, HPV Tedavisi ve HPV Aşısı Hakkında Bilmeniz Gereken Her Şey
Prof. Dr. Volkan İzol – Üroloji Profesörü
Ben Prof. Dr. Volkan İzol. Yaklaşık 20 yılı aşkın süredir üroloji alanında, özellikle minimal invaziv cerrahi, üroonkoloji ve erkek sağlığı üzerine çalışıyorum. Son yıllarda klinik pratiğimde en sık karşılaştığım konulardan biri ise HPV enfeksiyonu.
Toplumda hala birçok yanlış bilgi var. “HPV sadece kadınlarda olur”, “HPV sadece siğil yapar”, “HPV tedavisi yoktur”, “HPV kansere kesin yol açar” gibi pek çok mit dolaşıyor.
Bu yazıda size:
•HPV nedir?
•HPV nasıl bulaşır?
•HPV belirtileri nelerdir?
•HPV erkeklerde nasıl seyreder?
•HPV kansere yol açar mı?
•HPV testi nasıl yapılır?
•HPV tedavisi var mı?
•HPV aşısı kimlere yapılmalıdır?
gibi en çok merak edilen tüm soruların cevaplarını bilimsel ama anlaşılır bir dille anlatacağım.
HPV Nedir?
HPV (Human Papilloma Virus), cilt ve mukozalarda enfeksiyon yapan bir virüstür. Bugüne kadar tanımlanmış 200’den fazla HPV tipi vardır.
Bu tiplerin bir kısmı:
•Sadece siğil yapar (düşük riskli tipler)
•Kansere yol açabilir (yüksek riskli tipler)
HPV, dünyada en sık görülen cinsel yolla bulaşan enfeksiyonlardan biridir. Aktif cinsel yaşamı olan bireylerin büyük çoğunluğu hayatlarının bir döneminde HPV ile karşılaşır.
Önemli nokta:
HPV enfeksiyonlarının büyük bir kısmı bağışıklık sistemi tarafından kendiliğinden temizlenir.
HPV Nasıl Bulaşır?
HPV bulaşma yolları konusunda toplumda ciddi yanlış bilgiler var.
HPV:
•Vajinal ilişki ile
•Anal ilişki ile
•Oral seks ile
•Cilt teması ile
•Genital bölge teması ile
bulaşabilir.
Korunmasız cinsel ilişki en önemli risk faktörüdür. Ancak prezervatif kullanımı HPV bulaşını %100 engellemez. Çünkü virüs, prezervatifin kaplamadığı bölgelerden de bulaşabilir.
HPV için şunu özellikle vurgulamak isterim:
HPV yalnızca “çok eşlilik” hastalığı değildir. Tek eşli bireylerde de görülebilir.
HPV Belirtileri Nelerdir?
HPV belirtileri, virüsün tipine göre değişir.
1️⃣ Genital Siğiller (Condyloma)
En sık görülen belirtidir.
•Penis üzerinde
•Skrotumda
•Anüs çevresinde
•Vajinal bölgede
•Rahim ağzında
küçük, kabarık, karnabahar görünümünde lezyonlar şeklinde ortaya çıkar.
Bazen tek, bazen çoklu olabilir.
2️⃣ Hiç Belirti Vermeyebilir
HPV enfeksiyonlarının büyük kısmı sessiz seyreder.
Bu durumda kişi taşıyıcıdır ancak farkında değildir.
3️⃣ Yüksek Riskli HPV ve Kanser
Bazı HPV tipleri uzun yıllar boyunca hücre değişikliklerine neden olarak:
•Rahim ağzı kanseri
•Penis kanseri
•Anal kanser
•Ağız ve boğaz kanseri
riskini artırabilir.
Ancak şunu net söylemek gerekir:
HPV enfeksiyonu olan herkes kanser olmaz.
HPV Erkeklerde Nasıl Seyreder?
Bu konu özellikle benim alanım açısından çok önemlidir.
HPV erkeklerde:
•Genital siğil yapabilir
•Penis kanseri riskini artırabilir
•Anal kanser riskini artırabilir
•Oral HPV yoluyla boğaz kanserine zemin hazırlayabilir
Erkekler çoğu zaman belirti vermez. Bu nedenle partnerlerine farkında olmadan bulaştırabilirler.
Erkeklerde HPV belirtileri ortaya çıktığında genellikle:
•Penis üzerinde siğil
•Anüs çevresinde lezyon
•Kaşıntı
•Kanama
şeklinde olur.
HPV Kansere Yol Açar mı?
Evet, bazı tipleri yol açabilir.
Özellikle:
•HPV 16
•HPV 18
yüksek riskli tiplerdir.
Rahim ağzı kanserlerinin %99’unda HPV saptanır.
Ancak burada kritik nokta şudur:
HPV enfeksiyonu → hemen kanser demek değildir.
Kanser gelişimi için:
•Uzun süreli enfeksiyon
•Bağışıklık zayıflığı
•Sigara kullanımı
•Düzenli tarama yapılmaması
gibi faktörler gerekir.
Erken tanı ve düzenli tarama kanser riskini ciddi oranda azaltır.
HPV Testi Nasıl Yapılır?
Kadınlarda HPV Testi
•Smear testi
•HPV DNA testi
rahim ağzından alınan örnekle yapılır.
Erkeklerde HPV Testi
Erkeklerde rutin HPV taraması önerilmez. Ancak:
•Siğil varsa
•Şüpheli lezyon varsa
•Partnerde yüksek riskli HPV varsa
değerlendirme yapılır.
Erkeklerde HPV tanısı genellikle klinik muayene ile konur.
HPV Tedavisi Var mı?
Bu soru en çok sorulan sorudur.
HPV virüsünü tamamen yok eden bir ilaç yoktur.
Ancak:
•Genital siğiller tedavi edilebilir.
•Bağışıklık desteklenir.
•Lezyonlar ortadan kaldırılır.
Genital Siğil Tedavisi
•Koterizasyon
•Kriyoterapi (dondurma)
•Lazer
•Topikal kremler
Klinik pratiğimde özellikle minimal invaziv yöntemleri tercih ediyorum.
Ancak bilinmelidir ki:
Lezyon temizlenmesi = virüs tamamen yok oldu demek değildir.
HPV Aşısı Kimlere Yapılmalıdır?
HPV aşısı, yüksek riskli ve düşük riskli birçok tipe karşı koruma sağlar.
Önerilen gruplar:
•9–26 yaş arası gençler
•Cinsel aktif bireyler
•Erkekler
•Kadınlar
HPV aşısı hem kadınlara hem erkeklere yapılmalıdır.
Aşı:
•Mevcut enfeksiyonu tedavi etmez
•Ancak yeni enfeksiyonları önler
HPV’den Korunma Yolları
•HPV aşısı
•Prezervatif kullanımı
•Tek eşlilik
•Düzenli tarama
•Sigara bırakılması
•Bağışıklık sisteminin güçlü tutulması
Anal HPV ve Oral HPV
HPV sadece genital bölgeyi etkilemez.
Anal HPV
Özellikle:
•Anal ilişki öyküsü olan bireylerde
•Bağışıklık sistemi zayıf kişilerde
anal kanser riski artabilir.
Oral HPV
Oral seks yoluyla bulaşabilir.
•Boğaz kanseri
•Dil kökü kanseri
ile ilişkilidir.
HPV Psikolojisi: Hastalar En Çok Neden Korkar?
HPV tanısı alan hastalarımda en sık gördüğüm:
•Utanç
•Suçluluk
•Eşine söyleyememe
•“Kanser oldum mu?” paniği
HPV yaygın bir enfeksiyondur. Ahlaki bir durum değildir. Tıbbi bir durumdur.
Erkeklerde Genital Siğil Tedavisi
Ürolojik açıdan baktığımızda:
•Lezyon sayısı
•Lokalizasyon
•Tekrarlama durumu
tedavi planını belirler.
Minimal invaziv yöntemlerle, çoğu zaman kısa sürede kontrol altına alınabilir.
HPV Ne Kadar Sürede Temizlenir?
Bağışıklık sistemi güçlü bireylerde:
•1–2 yıl içinde temizlenebilir.
Ancak bazı yüksek riskli tipler kalıcı olabilir.
Sık Sorulan Sorular
HPV tamamen geçer mi?
Çoğu vakada evet.
HPV olan biri evlenebilir mi?
Evet.
HPV kısırlık yapar mı?
Doğrudan yapmaz.
HPV aşısı güvenli midir?
Evet, dünya genelinde milyonlarca doz uygulanmıştır.
Sonuç
HPV, günümüzde en sık görülen viral enfeksiyonlardan biridir. Ancak bilinçli yaklaşımla:
•Erken tanı
•Düzenli tarama
•Aşılama
•Doğru tedavi
ile kontrol altına alınabilir.
Ben Prof. Dr. Volkan İzol olarak, HPV ve genital siğil tedavisi konusunda hem medikal hem cerrahi yaklaşımları bilimsel veriler ışığında uygulamaktayım.
HPV hakkında detaylı değerlendirme ve tedavi planlaması için uzman bir üroloğa başvurmanız önemlidir.